FoodΑργολίδοςΑρκαδίαςΑχαΐαςΕιδησούλεςΗλείαςΚορίνθουΛακωνίαςΜεσσηνίαςΟικονομίαΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ

Εχει εκτοξευθεί η τιμή του ελαιόλαδου

Σύμφωνα με το Oil World, την “Βίβλο” του κλάδου που παρακολουθεί τα σκαμπανεβάσματα της αγοράς τα τελευταία 65 χρόνια. “Ο περιορισμός της ζήτησης είναι αναπόφευκτος”. Στο τοπικό σούπερ μάρκετ, στην πατρίδα, ο ταμίας κουνάει δύσπιστος το κεφάλι του. “Πρέπει να αλλάζουμε τις τιμές κάθε εβδομάδα”, λέει – “και συνεχώς ανεβαίνουν”. Η πιο δημοφιλής μάρκα στην Ισπανία πωλείται αυτήν τη στιγμή προς 9,99 ευρώ (11 δολάρια), τιμή υπερδιπλάσια σε σύγκριση με έναν χρόνο πριν και περίπου τριπλάσια αυτής που οι περισσότεροι θεωρούν φυσιολογική. Το επίπεδο των 10 ευρώ ανά λίτρο θεωρείται “ψυχολογικό όριο” για τους συμπατριώτες μου, όπως είναι για τους Αμερικανούς τα 5 δολάρια το γαλόνι που έφτασε πέρυσι η βενζίνη. Για τους Ισπανούς, πρόκειται για πραγματική κρίση. Καθώς χρησιμοποιούμε αφειδώς ελαιόλαδο στο φαγητό μας. Και το εννοώ όταν λέω αφειδώς, οποιοσδήποτε εδώ θα γούρλωνε τα μάτια του βλέποντας τα αμερικανικού τύπου μπουκάλια ψεκασμού. Ο μέσος Ισπανός καταναλώνει περίπου 8 λίτρα ελαιόλαδο ετησίως. Οι Ιταλοί, οι Έλληνες και οι Πορτογάλοι επίσης, αν όχι περισσότερο. Αν πολλαπλασιάσει κανείς αυτήν την ποσότητα επί τέσσερα, για μια τετραμελή οικογένεια, ένα νοικοκυριό στην Ισπανία ξοδεύει περισσότερα από 300 ευρώ ετησίως, με βάση τις τρέχουσες τιμές.

Για τον υπόλοιπο κόσμο, ωστόσο, το σοκ είναι πολύ μικρότερο. Παρότι ιδιαίτερα δημοφιλές στη Νότια Ευρώπη, το ελαιόλαδο αντιπροσωπεύει μόνο ένα μικρό κλάσμα της ποσότητας βρώσιμων ελαίων που καταναλώνεται παγκοσμίως. Το 2020, αντιστοιχούσε σε λιγότερο από το 2% της παγκόσμιας αγοράς, ποσοστό ανάλογου αυτών του βαμβακέλαιου και του λαδιού από καρύδα. Το φοινικέλαιο και το σογιέλαιο αντιπροσωπεύουν συνολικά το 65% της αγοράς, ενώ το ηλιέλαιο και το κραμβέλαιο ποσοστό 24%. Η νότια περιοχή της Ανδαλουσίας στην Ισπανία, που θεωρείται η “Σαουδική Αραβία του ελαιολάδου” καθώς αντιπροσωπεύει περίπου το 1/3 της παγκόσμιας προσφοράς, αποτελεί το επίκεντρο της κρίσης. Οι Φοίνικες έφεραν την ελιά στην περιοχή πριν από χιλιετίες και στη συνέχεια οι Ρωμαίοι την μετέτρεψαν σε έναν απέραντο ελαιώνα. Σήμερα, στην Ισπανία οι καλλιέργειες ελαιοδένδρων καλύπτουν μια έκταση ανάλογη της Μασαχουσέτης, όπου παράγεται περίπου το ήμισυ της παγκόσμιας παραγωγής ελαιολάδου.

Η Ισπανία -ιδίως η Ανδαλουσία- αντιμετωπίζει προβλήματα με την ξηρασία τα τελευταία δύο χρόνια, που ενδεχομένως έχει επιδεινωθεί από την κλιματική αλλαγή. Το τρέχον καλλιεργητικό έτος 2022-2023, η παραγωγή μειώθηκε περίπου στους 663.000 μετρικούς τόνους, κατά 56% χαμηλότερα από το επίπεδο του 2021-2022. Η κατάρρευση αυτή, σε συνδυασμό με τη χαμηλή παραγωγή στην Ιταλία, όπου ένας παθογόνος οργανισμός σκοτώνει τα ελαιόδενδρα, συρρίκνωση την παγκόσμια παραγωγή στους 2,62 εκατομμύρια τόνους, ποσότητα μειωμένη κατά 1/4 σχεδόν σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Καθώς δε η ζήτηση έχει αυξηθεί, τα παγκόσμια αποθέματα έχουν μειωθεί, με την αναλογία αποθεμάτων προς κατανάλωση να έχει υποχωρήσει στο 12,1%, που είναι το δεύτερο χαμηλότερο επίπεδο τα τελευταία 50 και πλέον χρόνια.

Με την Ισπανία και την Ιταλία να αντιμετωπίζουν προβλήματα στην παραγωγή τους, η πίεση μεταφέρεται σε άλλους παραγωγούς. Η Τουρκία, μία από τις λίγες χώρες που είχε καλή σοδειά το 2022-2023, έχει απαγορεύσει τις εξαγωγές ελαιολάδου, σε μια προσπάθεια να μειώσει τις τιμές στο εσωτερικό της. Η μείωση των αποθεμάτων, πάντως, δεν θα ήταν τεράστιο πρόβλημα, εάν η συγκομιδή την περίοδο 2023-2024 αναμενόταν καλή. Ωστόσο, η παραγωγή στην Ισπανία εκτιμάται ότι μπορεί να αγγίξει τους 737.000 τόνους το 2023-2024, σημειώνοντας μικρή ανάκαμψη σε σύγκριση με την προηγούμενη καλλιεργητική περίοδο και περίπου στο ήμισυ της συνήθους παραγωγής, σύμφωνα με τον μεγαλύτερο αγροτικό συνεταιρισμό της χώρας.

Ούτε όμως οι παραγωγοί στην Ιταλία και την Ελλάδα περιμένουν σημαντική βελτίωση. Βασικό πρόβλημα παραμένει ο καιρός. Οι παραγωγοί στην Ισπανία αντιμετώπισαν φέτος μια ασυνήθιστα ζεστή άνοιξη, ακριβώς δηλαδή την περίοδο που οι ελιές ανθίζουν και διαμορφώνεται ο καρπός τους. Στη Χαέν, που θεωρείται η πρωτεύουσα του κλάδου στην Ανδραλουσία, η θερμοκρασία τον Απρίλιο ήταν κατά 4 βαθμούς Κελσίου υψηλότερο από τη φυσιολογική. Στη γειτονικό Κόρδοβα, έναν άλλο αναπτυσσόμενο πόλο για τον κλάδο, η θερμοκρασία άγγιζε του 30 βαθμούς Κελσίου επί δύο εβδομάδες τον Απρίλιο – το πιο πρώιμο κύμα καύσωνα που έχει καταγραφεί ποτέ.

Από τότε, ο καιρός δεν έχει ευνοϊσει καθόλου τις καλλιέργειες. Η νότια Ισπανία υποφέρει από την ξηρασία και τη ζέστη εδώ και μήνες, συνθήκες που μπορούν να συγκριθούν μόνο με την ξηρασία που σημειώθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1980, όταν η παραγωγή ελαιολάδου επίσης συρρικνώθηκε σημαντικά.

Αλλά το πρόβλημα σήμερα είναι πολύ χειρότερο από ό,τι πριν από 40 χρόνια, διότι από τότε η ζήτηση παγκοσμίως έχει σχεδόν διπλασιαστεί. Με τη μεσογειακή διατροφή να γίνεται ολοένα και πιο δημοφιλής σε όλο τον κόσμο, η κατανάλωση ελαιολάδου έχει αυξηθεί κατά μέσο όρο σχεδόν στα 3 εκατομμύρια μετρικούς τόνους την τελευταία πενταετία, από 1,64 εκατομμύρια τόνους που ήταν κατά μέσο όρο από το 1980 έως το 1985. Με τα αποθέματα να βρίσκονται ήδη σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, μια νέα κακή καλλιεργητική περίοδος στην Ισπανία, ποσό μάλλον και σε Ιταλία και Ελλάδα, προκειμένου να αντιμετωπιστεί θα απαιτούσε μια άνευ προηγουμένου κατάρρευση της ζήτησης.

Αυτό σημαίνει σημαντική αύξηση των τιμών. Στην αγορά, συζητιέται εάν είναι πιθανό η τιμή χονδρικής να εκτιναχθεί ως τα 10.000 δολάρια ανά τόνο, επίπεδο που κανείς δεν θεωρούσε πιθανό μόλις πριν από μερικούς μήνες. Το στοκάρισμα ελαιολάδου, όπως έκανε προ ολίγον μηνών η οικογένειά μου, θα επιδεινώσει απλώς την κατάσταση. Αλλά οι εναλλακτικές φαντάζουν ζοφερές…

 

Σχετικές αναρτήσεις

Live :Ημιτελικός του Κυπέλλου Α.Σ. ΠΑΝΘΟΥΡΙΑΚΟΣ – Α.Ο. ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ

admin2020

Ενημέρωση του Δημάρχου Κορινθίων για τον Δημοτικό προϋπολογισμό

admin2020

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΠΟΛΥΚΕΝΤΡΟΥ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ

admin2020

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Θα υποθέσουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε εάν το επιθυμείτε. Αποδέχομαι Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Απορρήτου & Cookies